محمد حسن خان اعتماد السلطنه
583
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
به طرف بغداد نهاد و ملك ظاهر به مصر بازگشت و قبل از آنكه المستنصر به بغداد رسد به دست لشكر مغول مقتول گرديد ، و المستنصر اوّل خليفه ايست از بنى عبّاس كه در مصر خلافت كرد . عزل كردن ملك ظاهر بيبرس نجم الدّين بن صدر الدّين بن سناء الدّوله را از قضاوت شام و دادن اين منصب را به شمس الدّين بن خلكان كه در صحبت او از مصر به شام آمده بود و نجم الدّين مذكور از جانب هلاكو خان قضاوت شام را داشت . انقراض سلطنت اتابكيّه موصل و غلبهء مغول بر اين ولايت . وفات شيخ فريد الدّين شكركنج . [ سنهء 660 - سنهء 1261 مسيحى ] آسيا و آفريقا - در اواخر ذيحجّه اينسال ملك ظاهر بيبرس سلطان مصر مجلسى منعقد كرده شخصى از اولاد بنى عبّاس موسوم به احمد را كه سال قبل به مصر آمده بود بعد از ثبوت نسب او به خلافت برداشت و با او بيعت كرد بعضى گفتهاند احمد مشار اليه احمد بن حسن بن ابى بكر بن الامير ابى على القبى بن الامير حسن بن الراشد بن المسترشد بن المستظهر است و برخى او را احمد بن ابى بكر على بن ابى بكر احمد بن الامام المسترشد الفضل بن المستظهر نوشتهاند . « 1 » وفات شيخ عزّ الدّين عبد العزيز بن عبد السّلام الدمشقى كه در مذهب شافعى امام و صاحب مصنّفات جليله در مذهب بود ، و شيخ عزّ الدّين در مصر وفات نمود . وفات صاحب كمال الدّين عمر بن عبد العزيز معروف به ابن عديم كه رياست اصحاب ابو حنيفه به
--> ( 1 ) . سياق عبارات طورى است كه خواننده گمان مىكند كه مؤلّف سهوا يك واقعه را در دو سال بيان داشته . متأسفانه لحن تاريخ ابو الفدا نيز چنين است . حقيقت اين است كه در سال 659 موجودى به نام ( ابو القاسم احمد بن الظاهر باللّه . . . ) ظاهر شده و در سال 660 موجود ديگرى به نام ( ابو العباس احمد بن حسن بن ابى بكر . . . ) كه نسب هردو به خلفاى عباسى مىرسيده ، نخستين را به خلافت برداشتند و ( المستنصر باللّه ) لقب دادند كه در همان سال به قتل رسيد . و دومى ( الحاكم بامر اللّه ) لقب يافت كه از خلافت جز نامى نداشت ، به گفتهء ابو الفدا « و اشرك له الدعا فى الخطبة لا غير ذلك » وفات وى در همين كتاب ذيل وقايع سال 701 آمده است . خلفاى عباسى در مصر فصلى است در تاريخ اسلام كه از 659 آغاز مىشود و به 923 خاتمه مىيابد . فهرست اسامى آنان در نسبنامه خلفا و شهرياران تأليف زامباور ترجمهء دكتر مشكور ص 4 آمده است .